You are using an outdated browser. For a faster, safer browsing experience, upgrade for free today.

7 Dấu Hiệu Cảnh Báo Đột Quỵ Sắp Xảy Ra – Đừng Bỏ Qua Dù Chỉ Thoáng Qua

7 Dấu Hiệu Cảnh Báo Đột Quỵ Sắp Xảy Ra – Đừng Bỏ Qua Dù Chỉ Thoáng Qua

Đột quỵ (hay còn gọi là tai biến mạch máu não) là nguyên nhân tử vong hàng đầu tại Việt Nam, chỉ sau bệnh tim mạch và ung thư. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), cứ 4 người trưởng thành thì có 1 người có nguy cơ bị đột quỵ trong đời.
Tại Việt Nam, ước tính mỗi năm có hơn 200.000 ca đột quỵ mới, trong đó hơn 50% dẫn đến tử vong hoặc tàn phế vĩnh viễn. Điều đáng lo là, gần 40% bệnh nhân đến bệnh viện quá muộn, khi vùng não đã bị tổn thương nghiêm trọng.
Nếu nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo và xử trí kịp thời trong 3–4,5 giờ đầu (thời gian vàng), tỷ lệ hồi phục có thể tăng gấp 3 lần so với những trường hợp đến muộn.
Và điều quan trọng hơn: đa số người bị đột quỵ đều có tiền sử huyết áp cao. Việc đo huyết áp tại nhà thường xuyên bằng máy đo huyết áp là một trong những cách đơn giản nhất để phát hiện sớm nguy cơ này.

1. Mô hình FAST – Quy tắc vàng giúp phát hiện đột quỵ sớm


Mô hình FAST – Quy tắc vàng giúp phát hiện đột quỵ sớm
 

Tổ chức Đột quỵ Hoa Kỳ (American Stroke Association) đã xây dựng quy tắc FAST – một phương pháp đơn giản giúp cộng đồng dễ nhớ và dễ hành động:

Chữ cái

Ý nghĩa

Dấu hiệu cần chú ý

F – Face (Mặt)

Quan sát khuôn mặt xem có bị méo, lệch một bên, miệng xệ, nhân trung lệch không.

Khi cười, một bên miệng không nâng lên được.

A – Arm (Tay)

Yêu cầu người bệnh giơ hai tay song song.

Một tay yếu hoặc rơi xuống nhanh hơn.

S – Speech (Lời nói)

Yêu cầu nói một câu đơn giản.

Giọng nói ngọng, khó hiểu, không phát âm rõ.

T – Time (Thời gian)

Nếu có bất kỳ dấu hiệu nào ở trên, hãy gọi cấp cứu 115 ngay lập tức.

Thời gian là yếu tố quyết định sự sống còn.

Ghi nhớ: Mỗi phút trôi qua, có khoảng 1,9 triệu tế bào thần kinh bị chết khi đột quỵ không được điều trị. Càng sớm phát hiện, khả năng hồi phục càng cao.

2. 7 dấu hiệu cảnh báo đột quỵ sắp xảy ra – đừng xem nhẹ dù chỉ thoáng qua


 7 dấu hiệu cảnh báo đột quỵ sắp xảy ra – đừng xem nhẹ dù chỉ thoáng qua
 

2.1 Méo miệng, lệch mặt bất ngờ

  • Một bên khuôn mặt bị xệ xuống, khó cười hoặc nói chuyện.
  • Có thể kèm theo cảm giác tê, nặng hoặc mất cảm giác nửa mặt.
    Đây là dấu hiệu kinh điển của tổn thương vùng thần kinh mặt do thiếu máu não.

2.2 Yếu hoặc tê nửa người

  • Một tay hoặc một chân đột ngột yếu, không nâng lên được.
  • Cảm giác rơi đồ vật, mất thăng bằng khi đi lại.
  • Thường chỉ xảy ra ở một bên cơ thể, tương ứng với vùng não bị tổn thương.

2.3 Nói ngọng, nói khó, hoặc không hiểu lời người khác

  • Người bệnh phát âm không rõ, lưỡi cứng, nói lắp hoặc không tìm được từ.
  • Có thể nghe hiểu kém hoặc không phản ứng với lời nói.
  • Đây là dấu hiệu liên quan đến vùng Broca và Wernicke của não – trung tâm kiểm soát ngôn ngữ.

2.4 Mờ mắt hoặc mất thị lực đột ngột

  • Nhìn mờ một bên, nhìn đôi hoặc mất hoàn toàn thị lực ở một mắt.
  • Cảm giác ánh sáng nhấp nháy, hình ảnh méo mó.
  • Do tắc nghẽn động mạch võng mạc hoặc trung tâm thị giác của não.

2.5 Chóng mặt, mất thăng bằng hoặc ngã đột ngột

  • Đột ngột chóng mặt, buồn nôn, đi loạng choạng.
  • Một số trường hợp ngã nhưng không mất ý thức, dễ nhầm với tụt huyết áp hoặc mệt mỏi.
  • Đây là dấu hiệu của đột quỵ tiểu não hoặc thân não, cực kỳ nguy hiểm.

2.6 Nhức đầu dữ dội, khác thường

  • Đau đầu đột ngột, dữ dội như “búa bổ”.
  • Có thể kèm buồn nôn, nôn, choáng váng.
  • Thường là dấu hiệu của xuất huyết não – cần cấp cứu khẩn cấp.

2.7 Thay đổi hành vi, lú lẫn hoặc mất ý thức

  • Bệnh nhân có thể bối rối, không nhận ra người thân, hoặc mất ý thức thoáng qua.
  • Một số trường hợp co giật, hôn mê.
  • Đây là giai đoạn nặng, cần cấp cứu ngay để tránh tử vong.

3. Tại sao người bị huyết áp cao dễ bị đột quỵ hơn?


Tại sao người bị huyết áp cao dễ bị đột quỵ hơn?
 

Tăng huyết áp là yếu tố nguy cơ hàng đầu của đột quỵ, chiếm trên 60–70% các trường hợp. Khi huyết áp tăng cao kéo dài, thành mạch máu não bị:

  • Xơ cứng → giảm đàn hồi.
  • Hẹp lòng mạch → máu khó lưu thông.
  • Vỡ mạch nhỏ → gây xuất huyết não.
  • Tạo huyết khối → gây tắc nghẽn, dẫn đến nhồi máu não.

Vì vậy, việc đo huyết áp tại nhà định kỳ bằng máy đo huyết áp điện tử giúp:

  • Theo dõi chỉ số huyết áp mỗi ngày.
  • Phát hiện sớm tình trạng huyết áp cao hoặc dao động bất thường.
  • Cảnh báo nguy cơ bệnh tim mạch và đột quỵ, đặc biệt ở người trung niên, người cao tuổi, hoặc có bệnh nền như tiểu đường.

4. Khi nào cần gọi cấp cứu 115?

Nếu xuất hiện bất kỳ dấu hiệu nào trong 7 triệu chứng trên, đừng chần chừ:

  • Gọi 115 hoặc đưa người bệnh đến bệnh viện có khoa đột quỵ gần nhất.
  • Không tự lái xe, không cho uống nước hay thuốc khi bệnh nhân chưa được đánh giá y khoa.
  • Ghi nhớ thời điểm khởi phát triệu chứng – thông tin này rất quan trọng để bác sĩ quyết định có thể dùng thuốc tiêu sợi huyết hay không.

5. Đo huyết áp tại nhà – thói quen nhỏ giúp phòng ngừa đột quỵ


Đo huyết áp tại nhà – thói quen nhỏ giúp phòng ngừa đột quỵ
 

Nhiều nghiên cứu cho thấy, những người thường xuyên đo huyết áp tại nhà có khả năng phát hiện và kiểm soát huyết áp cao tốt hơn 30% so với nhóm không theo dõi.
Nhờ sự phát triển của thiết bị y tế hiện đại, việc đo huyết áp tự động trở nên dễ dàng, nhanh chóng và chính xác hơn. Các dòng máy đo huyết áp điện tử với thiết kế nhỏ gọn, dễ sử dụng giúp người cao tuổi theo dõi sức khỏe hằng ngày mà không cần đến bệnh viện.
Theo khuyến nghị của Hội Tim mạch châu Âu (ESC), nên đo huyết áp ít nhất 2 lần/ngày – buổi sáng và buổi tối – và ghi lại chỉ số huyết áp để theo dõi xu hướng lâu dài.

6. Cách phòng ngừa đột quỵ từ sớm

  • Kiểm soát huyết áp: Giữ huyết áp dưới 130/80 mmHg.
  • Giảm muối, hạn chế rượu bia, bỏ thuốc lá
  • Duy trì cân nặng hợp lý và tập thể dục đều đặn
  • Kiểm tra sức khỏe định kỳ để theo dõi mỡ máu, đường huyết, nhịp tim
  • Đo huyết áp tại nhà thường xuyên – đặc biệt với người có tiền sử huyết áp cao hoặc bệnh tim mạch.

7. FAQ – Câu hỏi thường gặp về đột quỵ và huyết áp


 FAQ – Câu hỏi thường gặp về đột quỵ và huyết áp
 

Q: Đột quỵ có thể xảy ra khi huyết áp bình thường không?
A: Có thể. Tuy nhiên, phần lớn (>70%) xảy ra ở người có huyết áp cao. Một số ít trường hợp khác do rối loạn mạch máu, bệnh tim hoặc stress đột ngột.


Q: Mỗi ngày nên đo huyết áp bao nhiêu lần để phòng ngừa đột quỵ?
A: Nên đo ít nhất 2 lần/ngày – buổi sáng và buổi tối. Nếu có bệnh nền, có thể đo thêm khi cảm thấy chóng mặt, mệt hoặc đau đầu.


Q: Máy đo huyết áp điện tử có chính xác không?
A: Các thiết bị hiện nay có độ chính xác cao, đã được kiểm định bởi cơ quan y tế. Quan trọng là đo đúng tư thế và vào thời điểm ổn định (sau khi nghỉ 5 phút).


Q: Chỉ số huyết áp bao nhiêu được xem là nguy cơ đột quỵ?
A: Khi huyết áp ≥140/90 mmHg, nguy cơ tổn thương mạch máu não tăng rõ rệt. Nếu ≥180/110 mmHg, cần kiểm tra y tế ngay lập tức.


Q: Người từng bị đột quỵ có cần đo huyết áp tại nhà không?
A: Rất cần. Việc theo dõi thường xuyên giúp ngăn tái phát, đánh giá hiệu quả điều trị và bảo vệ tim – não khỏi tổn thương mới.


Đột quỵ không chỉ là bệnh của người cao tuổi – nó có thể xảy ra với bất kỳ ai nếu chủ quan với huyết áp và các dấu hiệu cảnh báo sớm.
Việc chủ động kiểm soát chỉ số huyết áp, đo huyết áp tại nhà thường xuyên, và nhận biết 7 dấu hiệu đột quỵ sớm chính là lá chắn bảo vệ não bộ hiệu quả nhất.

Hãy nhớ: Phát hiện sớm – cấp cứu kịp thời – phục hồi tối đa.

  • Đột quỵ là cấp cứu y khoa khẩn cấp, thời gian quyết định sự sống còn.
  • 7 dấu hiệu cảnh báo thường xuất hiện đột ngột – cần được nhận biết và phản ứng đúng.
Máy đo huyết áp và thói quen đo huyết áp tại nhà là “người gác cổng thầm lặng”, giúp phòng ngừa hàng ngàn ca đột quỵ mỗi năm.

——————————
CÔNG TY TNHH PHÁT TRIỂN THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ VÂN LONG
YOUR NEEDS - OUR BUSINESS

  • Hotline: (028) 3526 2468 / 098.484.0440

  • Email: cskh@vl-groups.com

  • Website: www.vl-groups.com

  • Địa chỉ:

- Văn phòng HCM: Tòa nhà Fosco, D35 + D36 - 40 Bà Huyện Thanh Quan, P.Xuân Hòa, TP. HCM
- Trung tâm bảo hành: 373/14 Nguyễn Kiệm, P.Đức Nhuận, TP.HCM
- Văn phòng Hà Nội: Khu VP Hồng Hà, 38.3/1 Ngõ 109 Trường Chinh, P.Phương Liệt, Q.Thanh Xuân, Hà Nội
- Kho Tổng: 938 Quốc Lộ 1A, P.Linh Xuân, TP.HCM

Gọi ngay cho chúng tôi
Chat với chúng tôi qua Zalo
Gửi email cho chúng tôi
Facebook