Tuyến giáp là một tuyến nội tiết nhỏ nằm ở cổ, nhưng giữ vai trò cực kỳ quan trọng trong việc điều hòa tốc độ trao đổi chất. Tuyến giáp tiết ra hai hormone chính: thyroxine (T4) và triiodothyronine (T3) – những chất này kiểm soát tốc độ cơ thể sử dụng năng lượng, điều chỉnh nhịp tim, thân nhiệt, cũng như tác động gián tiếp đến quá trình chuyển hóa glucose trong máu.
Khi tuyến giáp hoạt động bình thường, các cơ quan trong cơ thể duy trì cân bằng năng lượng ổn định. Tuy nhiên, chỉ cần tuyến giáp hoạt động quá mức (cường giáp) hoặc suy yếu (suy giáp), cơ thể sẽ gặp rối loạn về chuyển hóa – trong đó mức đường huyết thường bị ảnh hưởng đáng kể.
Các nghiên cứu y khoa gần đây cho thấy:
Sự mất cân bằng hormone tuyến giáp tác động trực tiếp lên cơ chế kiểm soát đường huyết của cơ thể. Có thể tóm lược như sau:
|
Dạng rối loạn tuyến giáp |
Cơ chế ảnh hưởng |
Tác động đến đường huyết |
|
Cường giáp (Hyperthyroidism) |
Tăng sản xuất T3, T4 làm tăng tân tạo glucose ở gan, giảm nhạy cảm insulin |
Dễ tăng đường huyết, kháng insulin |
|
Suy giáp (Hypothyroidism) |
Giảm hormone tuyến giáp làm giảm chuyển hóa năng lượng và tiêu thụ glucose |
Dễ hạ đường huyết, tăng cân, mệt mỏi |
|
Viêm tuyến giáp tự miễn (Hashimoto/Graves) |
Hệ miễn dịch tấn công tuyến giáp, dễ đi kèm bệnh tiểu đường type 1 |
Biến động đường huyết thất thường |
Theo thống kê của Hiệp hội Tuyến giáp Hoa Kỳ (ATA), có tới 12% dân số bị rối loạn tuyến giáp ở các mức độ khác nhau, và trong số đó, gần 30% có biểu hiện rối loạn đường huyết. Điều này cho thấy mối liên hệ giữa hai nhóm bệnh này không hề nhỏ.
Cả hai bệnh này đều liên quan đến cơ chế miễn dịch. Ở bệnh nhân tiểu đường type 1, hệ miễn dịch phá hủy tế bào beta tuyến tụy – nơi sản xuất insulin. Trong khi đó, viêm tuyến giáp Hashimoto là tình trạng hệ miễn dịch tấn công tuyến giáp.
Thống kê cho thấy khoảng 30% người bệnh tiểu đường type 1 có nguy cơ mắc kèm bệnh tuyến giáp tự miễn. Nếu không được theo dõi bằng máy đo đường huyết thường xuyên, đường huyết của họ có thể dao động mạnh – gây khó khăn trong kiểm soát insulin.
Người bị tiểu đường type 2 thường có kháng insulin – một cơ chế tương tự như trong suy giáp, nơi chuyển hóa năng lượng bị chậm lại. Khi hai tình trạng này cùng tồn tại, quá trình đốt năng lượng, chuyển hóa mỡ và đường bị rối loạn nghiêm trọng.
Một nghiên cứu tại Ấn Độ trên 500 bệnh nhân tiểu đường type 2 cho thấy:
“Có tới 26% người bệnh tiểu đường type 2 mắc kèm suy giáp lâm sàng hoặc cận lâm sàng.”
Do đó, việc kiểm tra đường huyết định kỳ bằng máy thử đường tại nhà có thể giúp phát hiện sớm bất thường, từ đó điều chỉnh chế độ thuốc hoặc dinh dưỡng phù hợp.
Hormone tuyến giáp ảnh hưởng đến cả hai khía cạnh: sản xuất insulin và mức độ đáp ứng của tế bào với insulin.
Do đó, bác sĩ nội tiết thường khuyên bệnh nhân tuyến giáp nên theo dõi đường huyết song song với xét nghiệm TSH, FT3, FT4 để đánh giá toàn diện tình trạng chuyển hóa.
Các nhóm đối tượng nên sử dụng máy đo đường huyết định kỳ gồm:
Việc theo dõi tại nhà bằng máy thử đường giúp bệnh nhân phát hiện sớm bất thường, đặc biệt trong giai đoạn điều chỉnh liều thuốc tuyến giáp hoặc khi có thay đổi chế độ ăn.
Bệnh nhân tuyến giáp cần lưu ý một số nguyên tắc:
Q: Bị cường giáp có làm tăng đường huyết không?
A: Có. Khi tuyến giáp hoạt động quá mức, gan giải phóng glucose nhiều hơn, đồng thời làm giảm nhạy cảm insulin. Người bệnh có thể bị tăng đường huyết, đặc biệt sau ăn.
Q: Suy giáp có thể gây hạ đường huyết không?
A: Đúng. Khi chuyển hóa chậm lại, cơ thể tiêu thụ glucose ít hơn, dễ dẫn đến hạ đường huyết nhẹ, mệt mỏi, chóng mặt hoặc đói cồn cào.
Q: Người mắc bệnh tuyến giáp có cần dùng máy đo đường huyết không?
A: Có. Việc kiểm tra định kỳ bằng máy thử đường giúp phát hiện sớm rối loạn chuyển hóa, đặc biệt ở người đang dùng thuốc điều trị tuyến giáp hoặc có nguy cơ mắc tiểu đường.
Q: Khi nào nên đi khám bác sĩ nội tiết?
A: Nếu bạn có các triệu chứng như sụt cân nhanh, tim đập nhanh, mệt mỏi, tóc rụng nhiều, da khô, hoặc đường huyết thất thường dù ăn uống điều độ — nên đến khám chuyên khoa nội tiết để xét nghiệm hormone tuyến giáp và đường huyết.
Q: Có thể điều chỉnh tuyến giáp và đường huyết bằng chế độ ăn không?
A: Chế độ ăn đóng vai trò hỗ trợ rất tốt nhưng không thay thế thuốc. Người bệnh nên kết hợp ăn uống lành mạnh, vận động thường xuyên và tuân thủ điều trị của bác sĩ.
Tuyến giáp và đường huyết tưởng chừng như hai vấn đề riêng biệt, nhưng thực tế lại liên kết chặt chẽ thông qua cơ chế hormone và chuyển hóa năng lượng.
Bất kỳ rối loạn nào ở tuyến giáp đều có thể tác động đến khả năng kiểm soát glucose – và ngược lại, bệnh tiểu đường cũng có thể làm trầm trọng thêm tình trạng tuyến giáp. Do đó, việc kiểm tra đường huyết thường xuyên bằng máy đo đường huyết tại nhà, kết hợp theo dõi định kỳ hormone tuyến giáp, là cách tốt nhất giúp người bệnh phát hiện sớm rối loạn nội tiết, phòng ngừa biến chứng và duy trì sức khỏe ổn định.
——————————
CÔNG TY TNHH PHÁT TRIỂN THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ VÂN LONG
YOUR NEEDS - OUR BUSINESS
Hotline: (028) 3526 2468 / 098.484.0440
Email: cskh@vl-groups.com
Website: www.vl-groups.com
Địa chỉ:
- Văn phòng HCM: Tòa nhà Fosco, D35 + D36 - 40 Bà Huyện Thanh Quan, P.Xuân Hòa, TP. HCM
- Trung tâm bảo hành: 373/14 Nguyễn Kiệm, P.Đức Nhuận, TP.HCM
- Văn phòng Hà Nội: Khu VP Hồng Hà, 38.3/1 Ngõ 109 Trường Chinh, P.Phương Liệt, Q.Thanh Xuân, Hà Nội
- Kho Tổng: 938 Quốc Lộ 1A, P.Linh Xuân, TP.HCM
🌼 Shopee: https://shopee.vn/vanlonggroups
🌼 Tiktok: https://www.tiktok.com/@thietbichamsocsuckhoe
🌼 Tiki: https://tiki.vn/cua-hang/cham-soc-suc-khoe-van-long
🌼 Lazada: https://www.lazada.vn/shop/van-long-our-needs-your-business
English