Rất nhiều người tin rằng chỉ cần đo huyết áp thường xuyên bằng máy đo huyết áp và thấy chỉ số nằm trong ngưỡng bình thường thì nguy cơ đột quỵ hay bệnh tim mạch gần như bằng không. Đây là một niềm tin phổ biến, nhưng cũng chính là nguyên nhân khiến không ít trường hợp chủ quan cho đến khi biến cố xảy ra.
Trong thực tế lâm sàng, có một tình trạng nguy hiểm nhưng ít được nhận diện đúng: tăng huyết áp ẩn. Đây là lý do giải thích vì sao nhiều người đột quỵ, nhồi máu cơ tim dù trước đó họ vẫn tự tin rằng huyết áp của mình “không hề cao”.
Tăng huyết áp ẩn (masked hypertension) là tình trạng:
Huyết áp đo trong điều kiện nghỉ ngơi, tại nhà hoặc phòng khám ở mức bình thường
Nhưng huyết áp thực tế trong sinh hoạt hàng ngày thường xuyên tăng cao
Nói cách khác, chỉ số huyết áp đo được không phản ánh đúng áp lực máu mà cơ thể phải chịu đựng trong đời sống thực. Đây là dạng tăng huyết áp đặc biệt nguy hiểm vì:
Không có triệu chứng rõ ràng
Dễ bị bỏ qua trong nhiều năm
Thường chỉ được phát hiện sau khi đã xảy ra biến cố tim mạch
Gọi là “ẩn” vì:
Các kết quả đo bằng đo huyết áp tự động thường cho chỉ số đẹp
Người bệnh không được chẩn đoán là huyết áp cao
Không được theo dõi hoặc can thiệp kịp thời
Trong khi đó, mạch máu, tim, não và thận vẫn âm thầm chịu áp lực lớn hơn mức an toàn.
Huyết áp là chỉ số động, thay đổi liên tục theo:
Cảm xúc
Stress
Hoạt động thể chất
Thiếu ngủ
Thời điểm trong ngày
Khi đo huyết áp tại nhà trong trạng thái nghỉ ngơi, cơ thể đang ở điều kiện “lý tưởng”, nên chỉ số huyết áp có thể thấp hơn rất nhiều so với lúc làm việc, căng thẳng hoặc chịu áp lực tinh thần.
Nhiều người chỉ đo huyết áp:
Vào buổi sáng
Khi cảm thấy khỏe
Trong thời gian nghỉ
Trong khi đó, huyết áp có thể tăng mạnh:
Khi stress công việc
Khi thiếu ngủ kéo dài
Khi căng thẳng thần kinh
Vào ban đêm
Những thời điểm này thường không được ghi nhận, khiến nguy cơ bị che giấu hoàn toàn.
Nhiều nghiên cứu cho thấy người mắc tăng huyết áp ẩn có nguy cơ:
Đột quỵ
Nhồi máu cơ tim
Suy tim
Suy thận
Tương đương hoặc thậm chí cao hơn so với một số trường hợp huyết áp cao được chẩn đoán rõ ràng. Nguyên nhân là vì:
Huyết áp tăng kéo dài nhưng không được kiểm soát
Không có biện pháp theo dõi và phòng ngừa phù hợp
Tăng huyết áp ẩn gây tổn thương:
Mạch máu não → tăng nguy cơ đột quỵ
Tim → phì đại thất trái
Thận → suy giảm chức năng lọc
Điều đáng lo ngại là các tổn thương này xảy ra từ từ, không gây đau hay triệu chứng rõ ràng.
Stress mạn tính kích hoạt hệ thần kinh giao cảm, gây:
Co mạch
Tăng nhịp tim
Tăng huyết áp thoáng qua nhưng lặp đi lặp lại
Lâu dần, huyết áp cao trở thành “bình thường mới” của cơ thể.
Ngồi nhiều, ít vận động làm giảm khả năng điều hòa huyết áp, tăng nguy cơ rối loạn mạch máu và bệnh tim mạch.
Bao gồm:
Thừa cân, béo phì
Rối loạn mỡ máu
Kháng insulin
Những yếu tố này khiến mạch máu dễ co thắt và mất đàn hồi.
Yếu tố di truyền đóng vai trò quan trọng trong việc điều hòa huyết áp và đáp ứng của mạch máu.
Phần lớn người bệnh:
Không đau đầu
Không chóng mặt
Không mệt mỏi rõ ràng
Do đó dễ chủ quan.
Nhiều người tin tưởng tuyệt đối vào:
Một vài kết quả đo đẹp
Việc đo bằng máy đo huyết áp tại nhà nhưng không theo dõi xu hướng dài hạn
Điều này khiến nguy cơ bị bỏ sót.
Việc đo huyết áp tại nhà bằng các thiết bị y tế phù hợp giúp:
Ghi nhận huyết áp ở nhiều thời điểm khác nhau
Phát hiện sự dao động bất thường
Hỗ trợ bác sĩ đánh giá nguy cơ chính xác hơn
Tuy nhiên, điều quan trọng không nằm ở việc đo bao nhiêu lần, mà là phân tích xu hướng huyết áp, không chỉ nhìn vào một con số đẹp.
Các đợt tăng huyết áp lặp đi lặp lại gây:
Vi tổn thương thành mạch
Tăng nguy cơ vỡ mạch
Hình thành huyết khối
Nhiều ca đột quỵ xảy ra ở người:
Không được chẩn đoán huyết áp cao
Không có tiền sử bệnh rõ ràng
Tin rằng mình “khỏe mạnh”
Nguyên nhân sâu xa thường là tăng huyết áp ẩn kéo dài.
Một số người có:
Huyết áp thấp khi nghỉ
Nhưng huyết áp tăng mạnh khi hoạt động hoặc stress
Sự dao động lớn này cũng gây áp lực đáng kể lên mạch máu và tim, làm tăng nguy cơ biến cố tim mạch.
Không nên chỉ dựa vào một chỉ số duy nhất. Kiểm tra sức khỏe tổng thể giúp đánh giá:
Tim
Não
Thận
Mạch máu
Từ đó nhận diện sớm nguy cơ tăng huyết áp ẩn và các rối loạn liên quan.
Q: Tăng huyết áp ẩn có nguy hiểm không?
A: Có. Tăng huyết áp ẩn có nguy cơ tim mạch tương đương tăng huyết áp thực sự nhưng khó phát hiện hơn, do đó dễ gây biến chứng nặng nếu không được nhận diện sớm.
Q: Vì sao đo huyết áp bằng máy đo huyết áp điện tử vẫn không phát hiện được?
A: Vì huyết áp chỉ được đo tại một số thời điểm nhất định, thường là lúc nghỉ ngơi. Các đợt tăng huyết áp xảy ra khi stress hoặc ban đêm thường không được ghi nhận.
Q: Người trẻ có bị tăng huyết áp ẩn không?
A: Có. Người trẻ chịu stress cao, ít vận động, thức khuya vẫn có nguy cơ tăng huyết áp ẩn dù không được chẩn đoán huyết áp cao.
Q: Tăng huyết áp ẩn có liên quan đến đột quỵ không?
A: Có mối liên hệ chặt chẽ. Nhiều trường hợp đột quỵ xảy ra ở người chưa từng được chẩn đoán huyết áp cao nhưng thực chất đã có tăng huyết áp ẩn kéo dài.
Q: Có cần kiểm tra sức khỏe nếu huyết áp đo được bình thường?
A: Có. Huyết áp bình thường không loại trừ nguy cơ tim mạch. Kiểm tra sức khỏe định kỳ giúp phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ tiềm ẩn.
Tăng huyết áp ẩn là một trong những nguyên nhân hàng đầu khiến nhiều người đột quỵ dù luôn tin rằng huyết áp của mình bình thường. Chỉ số đẹp không đồng nghĩa với mạch máu khỏe mạnh.
Hiểu đúng về tăng huyết áp ẩn, theo dõi xu hướng huyết áp dài hạn và đánh giá toàn diện sức khỏe tim mạch chính là chìa khóa phòng ngừa biến cố nguy hiểm trong tương lai.
——————————
CÔNG TY TNHH PHÁT TRIỂN THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ VÂN LONG
YOUR NEEDS - OUR BUSINESS
Hotline: (028) 3526 2468 / 098.484.0440
Email: cskh@vl-groups.com
Website: www.vl-groups.com
Địa chỉ:
- Văn phòng HCM: Tòa nhà Fosco, D35 + D36 - 40 Bà Huyện Thanh Quan, P.Xuân Hòa, TP. HCM
- Trung tâm bảo hành: 373/14 Nguyễn Kiệm, P.Đức Nhuận, TP.HCM
- Văn phòng Hà Nội: Khu VP Hồng Hà, 38.3/1 Ngõ 109 Trường Chinh, P.Phương Liệt, Q.Thanh Xuân, Hà Nội
- Kho Tổng: 938 Quốc Lộ 1A, P.Linh Xuân, TP.HCM
🌼 Shopee: https://shopee.vn/vanlonggroups
🌼 Tiktok: https://www.tiktok.com/@thietbichamsocsuckhoe
🌼 Tiki: https://tiki.vn/cua-hang/cham-soc-suc-khoe-van-long
🌼 Lazada: https://www.lazada.vn/shop/van-long-our-needs-your-business
English